Tłuszcz trzewny w brzuchu rozpoznać, zmierzyć, zmniejszyć

W skrócie

Czym jest tłuszcz trzewny w brzuchu?

Tłuszcz na brzuchu to nie zawsze to samo. Część leży bezpośrednio pod skórą: to tłuszcz podskórny, fachowo nazywany tłuszczem subkutanowym. Można go uchwycić palcami i pod względem zdrowotnym jest stosunkowo mało istotny. Tłuszcz trzewny w brzuchu leży natomiast głębiej, za mięśniami brzucha. „Wisceralny”, czyli trzewny, pochodzi od łacińskiego słowa oznaczającego trzewia: tłuszcz ten znajduje się w jamie brzusznej i otacza wątrobę, żołądek, jelita i trzustkę.

Tłuszczu trzewnego nie widać bezpośrednio z zewnątrz. Wskazówką jest brzuch, który w dotyku jest raczej twardy niż miękki i uwypukla się do przodu, podczas gdy ręce i nogi pozostają stosunkowo szczupłe. Lekarze mówią wtedy o otyłości brzusznej lub sylwetce typu jabłko. Także osoby o prawidłowej masie ciała mogą mieć zwiększoną ilość tłuszczu trzewnego – sama waga tego nie zdradza.

Dlaczego tłuszcz trzewny szkodzi zdrowiu

Tłuszcz trzewny w brzuchu nie jest jedynie magazynem energii. Uwalnia kwasy tłuszczowe, substancje sygnałowe i substancje zapalne, które częściowo przez żyłę wrotną – naczynie krwionośne prowadzące z jelit do wątroby – trafiają bezpośrednio do wątroby. Może to sprzyjać powstawaniu stłuszczenia wątroby i przyczyniać się do tego, że wątroba i mięśnie słabiej reagują na insulinę. Ta insulinooporność jest stanem poprzedzającym cukrzycę typu 2.

Duża ilość tłuszczu trzewnego w brzuchu często wiąże się więc z innymi zaburzeniami: podwyższonym poziomem cukru we krwi, podwyższonym poziomem tłuszczów we krwi, zbyt niskim poziomem „dobrego” cholesterolu HDL oraz nadciśnieniem tętniczym. Jeśli otyłość brzuszna występuje razem z co najmniej dwoma z tych czterech zaburzeń, lekarze mówią o zespole metabolicznym. Przez długi czas przebiega on bez dolegliwości, ale zwiększa ryzyko zawału serca, udaru mózgu i cukrzycy typu 2. Jakie wartości graniczne obowiązują, opisano w części Czy to Państwa dotyczy?

Tłuszcz brzuszny z wiekiem: dlaczego kobiety po 50. roku życia są częściej dotknięte

Przed menopauzą kobiety magazynują tłuszcz przede wszystkim pod skórą na biodrach, pośladkach i udach. Gdy spada poziom estrogenów, zmienia się rozmieszczenie tkanki tłuszczowej: więcej tłuszczu odkłada się na brzuchu i między narządami, nawet jeśli masa ciała pozostaje taka sama. Jednocześnie z wiekiem zmniejsza się masa mięśniowa.

Kobiety po 50. roku życia, które chcą pozbyć się tłuszczu brzusznego, stawiają więc na te same podstawy – z dwoma akcentami: trening siłowy, aby zachować mięśnie, oraz wystarczająca ilość białka. Co dokładnie zmienia się w okresie menopauzy i jakie są możliwości, opisano w poradniku Odchudzanie w okresie menopauzy.

Co jest realistyczne – i gdzie leżą granice

To, jak szybko zmniejsza się obwód brzucha, jest sprawą indywidualną. Znaczenie mają wiek, hormony, czynniki genetyczne, sen i wcześniejsze choroby. Pomocne jest, by nie patrzeć tylko na wagę, lecz regularnie mierzyć talię: często pokazuje ona zmiany w ilości tłuszczu trzewnego wyraźniej niż masa ciała.

Liposukcja nie jest sposobem na zmniejszenie ilości tłuszczu trzewnego. Usuwa tłuszcz podskórny; tłuszcz w jamie brzusznej leży za mięśniami brzucha i jest dla niej nieosiągalny. W jednym z badań poziom cukru we krwi, tłuszczów we krwi i ciśnienie krwi nie zmieniły się w mierzalny sposób po rozległej liposukcji brzucha.

Konsultacja

Czy obwód brzucha ma znaczenie dla Państwa zdrowia i jaka metoda jest dla Państwa odpowiednia, wyjaśnimy wspólnie podczas konsultacji – w 100% niezobowiązującej. 3D Bodyscan pokazuje zmiany w obwodzie talii i ilości tkanki tłuszczowej w czasie, a coaching żywieniowy Weight Doctors® 360° wspiera Państwa przy zmianie nawyków na co dzień. Rezerwacja konsultacji